Teklif al

Prefabrik Depo İnşaatı

Prefabrik depo inşaatı; fabrikada üretilen betonarme kolon, kiriş ve aşıkların sahada soketli temellere oturtularak birleştirildiği depoların yapımıdır. Hızlı montaj, doğal yangın dayanımı ve düşük bakım ihtiyacı nedeniyle Türkiye'de, özellikle OSB'lerde en yaygın depo sistemidir.

Hizmet · İşbüken Yapı İnşaat Güncelleme · Hazırlayan · İşbüken Teknik Ekibi
Prefabrik Depo İnşaatı — İşbüken Yapı İnşaat

Bursa'daki organize sanayi bölgelerinde yolda yürürken gördüğünüz depoların büyük kısmı betonarme prefabrik yapılardır. Bunun nedeni basittir: prefabrik sistem, depo kullanıcısının en çok önemsediği üç şeyi bir arada verir. Hızlı yükselir, yangına karşı doğal olarak dayanıklıdır ve yıllarca az bakımla kullanılır.

Ancak bir prefabrik deponun kalitesi, fabrikadan gelen elemanlar kadar sahada yapılan işe bağlıdır. Soketler yanlış kotta, aksları kaymış ya da dolgu betonu özensiz yapılmışsa en iyi prefabrik eleman bile doğru oturmaz. Biz İşbüken olarak prefabrik yapılarda en çok sahada, temel ve soket aşamasında çalışan bir ekibiz. Bu sayfada bu deneyimi paylaşıyoruz. Genel çerçeve için depo inşaatı ana sayfamıza da bakabilirsiniz.

Betonarme prefabrik depo sistemi nasıl çalışır?

Prefabrik depo, birbirine mafsallı ya da yarı rijit bağlanan betonarme elemanlardan oluşan bir iskelettir. Her elemanın görevi bellidir:

  • Soketli temelSahada yerinde dökülür. Kolonun oturduğu kap biçimli betonarme temeldir; yapının tüm yükünü zemine aktarır.
  • KolonFabrikada üretilir, sokete yerleştirilir ve dolgu betonuyla ankastre hale getirilir. Üst ucunda kiriş mesnetleri ve gerekiyorsa kreyn konsolları bulunur.
  • Çatı kirişiKolonlar arasında ana açıklığı geçen, çoğunlukla öngermeli ve çift eğimli ya da I kesitli kirişlerdir.
  • Oluk ve mahya kirişleriÇatı suyunu toplayan ve kolon sıralarını boyuna doğrultuda bağlayan elemanlardır.
  • AşıklarÇatı kirişlerinin üzerine dik yönde dizilir; sandviç çatı panelini taşır.
  • CepheSandviç panel, prefabrik beton cephe paneli ya da alt kotta betonarme perde ile üstte panel kombinasyonu kullanılır.

Prefabrik sistemin bir diğer avantajı, kalitenin büyük kısmının kontrollü fabrika ortamında sağlanmasıdır. Elemanlar kalıp içinde, standart reçeteyle ve buhar kürüyle üretilir; şantiyedeki hava koşulları eleman kalitesini etkilemez. Buna karşılık eleman ölçüleri fabrikada sabitlenir ve sahada değiştirilemez. Bu yüzden prefabrik depolarda tasarım kararlarının, özellikle kolon yüksekliği, kreyn ihtiyacı, kapı açıklıkları ve çatı eğiminin, üretim başlamadan kesinleşmesi gerekir. Sonradan gelen her değişiklik ya yeni eleman üretimi ya da sahada istenmeyen müdahale demektir.

Bu iskelet sahaya gelmeden önce statik proje, prefabrik üreticisinin eleman projeleri ve temel projesi birbirine tam uymalıdır. Biz bu üç projenin uyumunu temel kazısına başlamadan kontrol ederiz.

Soket temellere oturtulmuş prefabrik betonarme kolonlar
Işıksoy Tekstil şantiyesi, Bursa Osmangazi: soketlere oturtulmuş prefabrik kolonlar. Kolonlar terazilendikten sonra soket boşlukları dolgu betonuyla kapatılır.

Soketli temeller: işin en kritik aşaması

Prefabrik bir depoda sahadaki hassasiyetin en çok gerektiği yer soketlerdir. Bir soketin kotu ya da aksı birkaç santim kayarsa, fabrikada ölçüsünde üretilmiş kiriş yerine oturmaz. Bu yüzden soket imalatını ölçü ve kontrol ağırlıklı bir iş olarak yürütüyoruz.

  1. Aplikasyon. Kolon aksları harita mühendisiyle arazide işaretlenir ve kazı boyunca korunacak röper noktaları kurulur.
  2. Temel ve soket donatısı. Soket kafes donatısı ve temel donatısı projeye göre bağlanır; soket duvarındaki donatı ile temel donatısının bağlantısı kontrol edilir.
  3. Soket kalıbı. Kap biçimli boşluğu oluşturan kalıp, aks ve kotu ölçülerek sabitlenir. Soket iç yüzeyinin pürüzlü olması, dolgu betonunun aderansı için önemlidir.
  4. Beton dökümü. Temel ve soket betonu kalıbı kaydırmadan, vibratörle sıkıştırılarak dökülür.
  5. Ölçüyle teslim. Kalıp söküldükten sonra her soketin taban kotu ve aksı ölçülür, prefabrik montaj ekibine tutanakla teslim edilir.
  6. Kolon montajı ve dolgu. Kolon vinçle sokete indirilir, takozlarla düşey hale getirilir ve soket boşluğu projedeki dolgu betonuyla doldurulur.

Tekil soket mi, sürekli temel mi?

Soketler çoğu projede tekil temeller üzerinde yapılır ve birbirine bağ kirişleriyle bağlanır. Ancak zemin zayıfsa, yükler büyükse ya da yapı bodrum ve perdelerle birleşiyorsa soketler sürekli temel ya da radye üzerine oturtulabilir. Bazı projelerde zemin taşıma gücü yetersiz kaldığında kazıklı temel ve kazık başlık kirişleri de devreye girer.

Tekil soket temel

  • Zemin taşıma gücü yeterli olduğunda ekonomik çözüm
  • Kazı ve beton miktarı daha az
  • Bağ kirişleriyle deprem etkisinde birlikte çalışır
  • Kısa sürede imal edilir

Sürekli temel üzerinde soket

  • Zayıf ya da değişken zeminde farklı oturmaları azaltır
  • Kazıklı temellerde başlık kirişiyle birlikte kullanılır
  • Betonarme perdeler ve bodrumla birleşmeye uygundur
  • Daha fazla kazı, donatı ve beton gerektirir

Hangisinin seçileceğine zemin etüdü sonuçları ve statik proje karar verir. Zemin etüdü olmadan temel tipi konusunda kesin konuşmak doğru olmaz; bu konuyu depo inşaatı aşamaları rehberimizde anlattık.

Kolon, kiriş ve aşık montajı

Soketler hazır olduğunda montaj hızla ilerler. Prefabrik elemanlar fabrikadan sırayla gelir ve vinçle yerine konur. Montajın hızı, sahadaki hazırlığa bağlıdır.

  • Vinç ve yollarAğır kirişleri taşıyan araçlar ve mobil vinçler için sahada sağlam geçici yollar ve vinç kurulum alanları hazırlanmalıdır. Yağışlı dönemlerde bu yollar montaj programını belirler.
  • Montaj sırasıKolonlar, ardından oluk ve mahya kirişleri, sonra ana çatı kirişleri ve aşıklar yerleştirilir. Her aşamada geçici stabilite sağlanmalıdır.
  • Mesnet bağlantılarıKirişlerin kolon başlarına oturduğu yerlerde elastomer mesnetler ve kaymayı önleyen pimler projeye göre uygulanır. Deprem davranışı açısından bu detaylar çok önemlidir.
  • Kreyn konsollarıDepoda tavan vinci kullanılacaksa kolonlar konsollu üretilir ve kreyn kirişleri ayrıca monte edilir. Bu karar kolon üretiminden önce verilmelidir.
Çatı kaplaması öncesi prefabrik çerçeve, kirişler ve aşıklar
Gemlik'teki zeytinyağı tesisinde çatı kaplaması öncesi prefabrik çerçeve: kolonlar, çatı kirişleri ve aşıklar yerinde, sandviç panel bekleniyor.

Montaj tamamlandığında çatı paneli, oluk ve iniş boruları, cephe paneli ve kapılar takılır. Prefabrik oluk kirişleri çatı suyunu toplar; iniş borularının kolon içinden mi yoksa dışından mı geçeceği, kolon üretiminden önce kararlaştırılmalıdır. Kolon içinden geçen iniş boruları temiz bir cephe sağlar ama bakım erişimi zorlaşır. Cephe panellerinin ve büyük endüstriyel kapıların ara kayıtları da prefabrik kolonlara bağlanacağı için bağlantı plakalarının kolonlara fabrikada gömülmesi işi kolaylaştırır.

Yangın dayanımı ve dayanıklılık

Betonarme prefabrik elemanlar yanmaz ve beton örtü tabakası donatıyı yüksek sıcaklıktan belirli bir süre korur. Bu, prefabrik depoların sigorta ve yönetmelik açısından sevilmesinin en önemli nedenlerinden biridir. Yine de bu doğal dayanım, yangın güvenliğinin tamamı değildir.

Taşıyıcı sistem

  • AvantajEk koruma gerektirmeden belirli bir yangın dayanımı sağlar.
  • DikkatGereken süre, eleman boyutu ve beton örtüsüyle ilişkilidir; projede kontrol edilir.

Çatı ve cephe

  • PanelSandviç panelin dolgu malzemesi yangın davranışını belirler; taş yünü dolgulu paneller yangın açısından öne çıkar.
  • Yangın duvarıKompartıman sınırlarında betonarme ya da prefabrik beton duvar kullanılabilir.

Dayanıklılık

  • BakımBoya ve korozyon bakımı gerektirmez; nemli ve agresif ortamlarda avantajlıdır.
  • ÖmürDoğru üretilmiş ve monte edilmiş elemanlar uzun yıllar sorunsuz kullanılır.

Depolama tehlike sınıfına göre sprinkler ve duman tahliyesi gereksinimleri Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik çerçevesinde ayrıca belirlenir.

Depremde prefabrik depo

Prefabrik yapılar geçmiş depremlerde kolon-kiriş birleşimlerinin zayıflığı nedeniyle sorgulanmıştır. Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018, prefabrik yapılar için birleşim ve tasarım kurallarını ayrıntılı biçimde tanımlar. Bugün doğru projelendirilmiş ve doğru uygulanmış bir prefabrik depo güvenle kullanılabilir. Uygulamada dikkat ettiğimiz noktalar şunlardır:

  • Kolonun sokete yeterli derinlikte oturması ve dolgu betonunun boşluksuz yerleşmesi
  • Kiriş mesnetlerinde kaymayı önleyen pim ve bağlantıların eksiksiz uygulanması
  • Bağ kirişlerinin soketleri birbirine projedeki gibi bağlaması
  • Çatı elemanlarının diyafram davranışı için aşık ve panel bağlantılarının tamamlanması
  • Yüksek rafların bina taşıyıcısından bağımsız ve kendi içinde güvenli olması

Depo ve raf güvenliğini depremde depo ve raf güvenliği rehberimizde ayrıca ele aldık.

OSB'lerde prefabrik depo

Organize sanayi bölgelerinde prefabrik depoların bu kadar yaygın olmasının birkaç nedeni var. OSB parselleri genellikle düzgün geometrili ve altyapısı hazırdır; standart açıklıklara uyan prefabrik sistem burada hızla kurulur. Prefabrik üreticileri sanayi bölgelerine yakındır ve eleman taşımacılığı kolaydır. Yatırımcı için de üretime ya da kiralamaya bir an önce başlamak önemlidir.

OSB'lerde yapı ruhsatı ve iskân işlemleri, belediye yerine OSB müdürlüğü tarafından OSB Uygulama Yönetmeliği çerçevesinde yürütülür. Parselin imar notları, çekme mesafeleri ve yapılaşma koşulları OSB'den alınır. Bu nedenle projeye başlamadan önce OSB'nin güncel imar planını ve teknik şartnamesini görmek gerekir. Ayrıntıları depo ruhsatı ve izinler rehberimizde bulabilirsiniz.

Zemin betonu, saha ve son işler

Prefabrik iskelet ve çatı kapandığında depo dışarıdan bitmiş gibi görünür, ama kullanıcının her gün temas edeceği kısımlar bundan sonra yapılır. Zemin betonu, saha betonları, rampa duvarları, su deposu ve istinat duvarları gibi yerinde dökme işler, deponun ne kadar rahat kullanılacağını belirler.

  • Alt temel dolgusuPrefabrik hol içinde zemin betonundan önce dolgu katman katman serilir ve sıkıştırılır. Bu katmandaki özensizlik, yıllar sonra zeminde oturma ve çatlak olarak geri döner.
  • Helikopterli betonZemin ve saha betonları perdah makinesiyle (helikopter) yüzeyi sıkıştırılıp düzeltilerek bitirilir. Yüzey sertleştirici ile birlikte uygulandığında aşınmaya dayanıklı, tozumayan bir yüzey elde edilir.
  • DerzlerDerz planı kolon akslarına ve kullanım düzenine göre çizilir; kesim zamanı betonun sertleşmesine göre ayarlanır.
  • Yardımcı yapılarYangın suyu deposu, istinat duvarları ve rampa duvarları çoğunlukla yerinde dökme betonarme olarak yapılır ve prefabrik iskeletle aynı programa yerleştirilir.

Işıksoy'da iki bitişik depo bloğu

Bursa Osmangazi Ovaakça'daki Işıksoy Tekstil projesinde, yaklaşık 5.440 m² arsa üzerinde 3.255 m² taban alanlı ve 7.280 m² kapalı alanlı yapının kaba işlerini 2023'te alt yüklenici olarak yaptık. Yapı, iki bitişik depo bloğundan oluşuyordu ve betonarme ile prefabrik sistem birlikte kullanıldı.

  • TemelFore kazık başlık kirişleri ve sürekli temel üzerinde 42 soket imal ettik.
  • BetonarmeBağ kirişleri, yaklaşık 9,5 metre yüksekliğinde perdeler, yaklaşık 9 metre kotundaki döşemeler ve merdivenler yerinde döküldü.
  • SahaDerin kazı ve iksa altında çalışıldı; bahçe duvarı da kapsamımızdaydı.
  • Öğrendiklerimizİki bitişik blokta soket akslarının birbirine göre tutarlılığı ve blokları ayıran derz detayı, montaj ekibinin işini doğrudan etkiliyor. Yerinde dökülen perdelerle prefabrik kolonların buluştuğu noktalar ayrı bir koordinasyon gerektiriyor.

Projenin ayrıntılarını ve şantiye fotoğraflarını Işıksoy Tekstil proje sayfamızda bulabilirsiniz. Çelik sistemle karşılaştırma yapmak isterseniz çelik depo inşaatı sayfamıza göz atın. Prefabrik deponuzu konuşmak için 0 224 504 99 11 numarasından ya da iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

01Prefabrik depo ile çelik depo arasındaki temel fark nedir?

Prefabrik depoda taşıyıcı elemanlar betonarmedir ve fabrikada üretilip sahada birleştirilir; çelik depoda ise taşıyıcılar çelik profillerdir. Prefabrik doğal yangın dayanımı ve düşük bakım ihtiyacıyla, çelik ise daha geniş açıklık ve hafiflikle öne çıkar.

02Soketli temel nedir?

Soketli temel, prefabrik kolonun alt ucunun içine yerleştirildiği, kap biçiminde bir betonarme temeldir. Kolon sokete oturtulup terazilendikten sonra aradaki boşluk dolgu betonuyla doldurulur ve kolon temele ankastre olarak bağlanır.

03Prefabrik depo depreme dayanıklı mı?

Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018'e uygun projelendirilip doğru birleşim detaylarıyla monte edilen prefabrik depolar güvenle kullanılır. Kritik noktalar kolon-temel birleşimi, kiriş mesnet bağlantıları ve çatı elemanlarının kaymaya karşı tespitidir.

04Prefabrik depo ne kadar sürede yapılır?

Süre arsa, zemin, büyüklük ve prefabrik üreticisinin iş programına göre değişir. Prefabrik elemanlar fabrikada üretilirken sahada temeller yapıldığı için toplam süre, yerinde dökme betonarmeye göre genellikle kısalır. Ayrıntılar için depo inşaatı süresi rehberimize bakabilirsiniz.

05Prefabrik depo fiyatı nasıl belirlenir?

Fiyat; açıklık, yükseklik, kreyn olup olmadığı, zemin koşulları, panel tipi ve iç donanıma göre belirlenir, bu nedenle genel bir metrekare fiyatı vermiyoruz. Projenize özel değerlendirme için proje talep formu ya da 0 224 504 99 11 üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

06Prefabrik depoya sonradan tavan vinci eklenebilir mi?

Kolonlar kreyn konsolu olmadan üretildiyse sonradan vinç eklemek zordur; genellikle bağımsız kolonlarla ayrı bir vinç yolu kurmak gerekir. Bu nedenle ileride vinç ihtiyacı olabilecekse, kolonları baştan konsollu üretmeyi öneriyoruz.

İşbüken Yapı İnşaat Teknik EkibiBu içerik, İşbüken Yapı İnşaat mühendislerince Bursa'da tamamladığımız depo ve endüstriyel yapı şantiyelerinden edindiğimiz bilgilerle hazırlanmıştır. Ekibimizi tanıyın.

☎Teklif al